2016 | by PROHEALTH consortium | Print Article

Istotne czynniki do zwalczania choroby

W systemach intensywnej produkcji drobiarskiej dobry stan skóry poduszki stopy jest kluczowy dla uzyskania wysokiego poziomu dobrostanu zwierząt i wysokiej wydajności produkcji. Często stan skóry poduszki stopy pogarsza się w trakcie cyklu produkcyjnego. Wiadomo, że w systemach intensywnej produkcji, suboptymalna jakość ściółki i wysoka masa ciała ptaków są czynnikami ryzyka w utrzymaniu dobrego zdrowia stopy. W stadach hodowlanych brojlerów kurzych zła integralność opuszki stóp może prowadzić do wzrostu śmiertelności na skutek zakażeń, w tym zastawek serca (endocarditis), stawów (arthritis), lub do spadku produkcji nieśnej z powodu bólu i dyskomfortu. Z wymienionych  przypadków infekcji najczęściej izolowano bakterie z rodzaju Staphylococcus spp. i Enterococcus spp., które stanowią składnik naturalnej flory przewodu pokarmowego i skóry. W celu wywołania choroby bakterie te muszą mieć miejsce z którego przenikają do krwiobiegu gospodarza.

Postawiono hipotezę, że uszkodzenia na skórze poduszki stóp mogą stanowić wrota zakażenia dla tych bakterii.

W ramach programu PROHEALTH określono rolę stanu zdrowotnego skóry poduszki stopy u kurcząt hodowlanych (broiler breeders – BB) w odniesieniu do rozwoju zakażeń wywołanych przez gronkowce i enterokoki. Badaniami objęto 4 stada przez cały okres produkcji (20 – 60 tyg.). Przeprowadzono sekcje zwłok i badania bakteriologiczne. Stan stóp oceniany był również na koniec cyklu produkcyjnego (Ryc. 1). Wyniki produkcyjne oraz odsetek śmiertelności były w zakresie norm, nie notowano nagłych czy niespodziewanych przypadków zachorowań w stadzie. Jakość ściółki we wszystkich stadach na koniec okresu produkcyjnego nie uległa poważnemu pogorszenia, pozostała ona sucha oraz luźna. Nie zostały również odnotowane systematyczne spadki masy ciała w stadach.. 

Newsletter April 2016

W sumie u około 60% z badanych ptaków obserwowano  zmiany na skórze podeszwy stóp. Zmiany były zróżnicowane, od umiarkowanego pogrubienia skóry (hyperkeratoza) do owrzodzeń i ubytków (martwica) i/lub zapalenia skóry (bumble foot). Przy ocenie stanu skóry stóp w odniesieniu do wieku ptaków, wykazano, że odsetek padłych ptaków u których notowano zmiany zwiększał się znacznie po 40 tygodniu życia, począwszy od < 40% u młodych ptaków (20 – 29 tydzień), dochodząc do prawie 80% u ptaków starszych niż 50 tygodnie. Otrzymane wyniki, potwierdziły stwierdzenie, że stan zdrowia stóp w stadach hodowlanych brojlerów kurzych ulega dramatycznemu pogorszeniu wraz z wiekiem. Obserwacje przeprowadzone  tuż przed wysyłką stad do rzeźni, wykazały, że ponad 2/3 ptaków miało zmiany na skórze stóp, z owrzodzeniami u  1/3 badanych ptaków. Ogólnie odnotowano duże zróżnicowanie między czterema stadami, w aspekcie czy uszkodzenia opuszki stóp obserwowano u martwych ptaków lub żywych w stadach tuż przed ubojem.

Podobnie, w ciągu całego cyklu  produkcyjnego odnotowywano wzrost śmiertelności z powodu zakażeń wywołanych przez Staphylococcus spp. i Enterococcus spp., osiągając szczyt 40 – 49 tygodniu życia, gdzie prawie 20% upadków było z powodu tych infekcji. Najczęściej diagnozowano zapalenie stawów (arthritis), zapalenie wsierdzie (endocarditis), zapalenie skóry podeszwy (bumble foot).

W celu potwierdzenia, że przyczyną zmian na skórze stóp są gronkowce i enterokoki, przeprowadzono zakażenie doświadczalne ptaków, gdzie określano rolę skóry poduszki jako miejsce wniknięcia bakterii (wrota zakażenia) (Ryc. 1). Inokulacja bakterii w skórę właściwą poduszki stopy doprowadziło do powstania identycznych zmian patologicznych jakie obserwuje się u ptaków w warunkach terenowych. U zdecydowanej większości ptaków otrzymujących wysoką dawkę gronkowców, odnotowano wytworzenie zmian odległych od miejsca iniekcji (np. stawy, wątroba, śledziona i serce), podczas gdy niskie dawki prowadziły do mniej ostrych zmian u mniejszej liczby ptaków. Zmiany wywołane po inokulacji enterokoków były podobne do tych jakie obserwowano po podaniu gronkowców, jednakże mniej ptaków miało zmiany systemowe. Wszystkie ptaki otrzymujące gronkowce lub enterokoki miał znaczny stan zapalny w miejscu wstrzyknięcia bakterii w stopie, niektóre z widocznym tworzeniem ropni w skórze właściwej. Ponadto do dalszych badań włączono Escherichia coli, gatunek który jest najczęstszą bakteryjną przyczyną śmierci w intensywnych systemach produkcji drobiu. Po iniekcji E. coli w skórę  poduszki stopy, w miejscu wstrzyknięcia wykazano brak zmian lub obecność niewielkich zmian, co potwierdziło, że do zakażenia E. coli  dochodzi głównie poprzez układ oddechowy lub jajowód. Zaobserwowano związek między stanem integralności opuszki stopy a uogólnionym zakażeniem wywołanym przez bakterie Gram-dodatnie. Przebieg infekcji zależy od szczepu i od dawki zakaźnej.  

Charakter zmian na skórze poduszki stop ptaków będzie nadal badany, w celu opracowania systemu punktacji i oceny (scoring) do praktycznego wykorzystania u żywych ptaków podczas produkcji.

Newsletter April 2016

Comments


No comments yet